Isang mainit at nakakahilong usapin ang yumanig sa Senado nitong nakaraang hearing ng Senate Blue Ribbon Committee. Ang dating kalmado ngunit matalim na si dating Senator at ngayon ay Committee Chairman Panfilo “Ping” Lacson ay naglabas ng mga dokumento at testimonya na direktang nag-uugnay sa dalawang nakaupong senador sa mga diumano’y “Ghost Projects” sa lalawigan ng Bulacan. Ang halagang pinag-uusapan? Isang nakalululang 600 milyong piso na diumano’y kinuha mula sa Unprogrammed Funds ng gobyerno.
Ang Pasabog ni Engineer Bryce Hernandez
Ang lahat ay nagsimula sa testimonya ni Engineer Bryce Hernandez, na dating konektado sa DPWH. Sa kanyang pahayag, walang takot niyang pinangalanan sina Senator Jinggoy Estrada at Senator Joel Villanueva bilang mga opisyal na may kinalaman sa paglalaan ng pondo para sa mga flood control projects na hindi naman daw umiiral [01:07]. Ayon kay Hernandez, mayroong 355 milyong pisong inilaan si Senator Estrada, habang ang kampo naman ni Senator Villanueva ay mayroong 600 milyong pisong pondo para sa taong 2025 [01:44].
Ang mas nakagigitla sa testimonya ni Hernandez ay ang alegasyon ng “30% commitment” [03:06]. Sa madaling salita, bawat proyekto ay may nakalaang porsyento na mapupunta diumano sa mga opisyal na sangkot. Ang mga proyektong ito ayon kay Hernandez ay hindi nakasulat sa regular na “line items” ng budget law kundi nakatago sa ilalim ng Unprogrammed Funds ng 2023 General Appropriations Act (GAA) [02:40].
Ang Reaksyon nina Estrada at Villanueva
Hindi naman pinalampas ng dalawang senador ang mga akusasyong ito. Si Senator Jinggoy Estrada ay mabilis na nagpahayag ng kanyang galit at tinawag na isang malaking kasinungalingan at “direct attack” sa kanyang pangalan ang mga paratang ni Hernandez [03:15]. Sa kabilang banda, si Senator Joel Villanueva ay nanatiling kampante ngunit hindi naiwasang magpahayag ng gigil. Kinuwestiyon ni Villanueva ang kredibilidad ni Hernandez, lalo na’t ang mga ebidensyang iprinesinta ay puro “screenshots” lamang ng mga text messages na madali umanong ma-alter o ma-doktor [03:25].
Lumabas din sa diskusyon ang nakaraang isyu ni Hernandez tungkol sa paggamit ng pekeng ID sa isang casino, na ginamit ng kampo ng mga senador upang hiritan ang kanyang integridad bilang testigo. Gayunpaman, nanindigan si Hernandez na ang kanyang mga sinasabi ay katotohanan at ang mga proyekto ay sadyang “ghost” o hindi talaga ginagawa sa kabila ng paglabas ng pondo [03:41].
Ang Misteryo ng Unprogrammed Funds
Binigyang-diin ni Senator Ping Lacson na ang isyu ng Unprogrammed Funds ay isang seryosong bagay na dapat busisiin. Ayon kay Lacson, bagaman hindi ito nakasulat sa line items, mayroong pito hanggang walong flood control projects na pinopondohan ngunit may mga “commitment” na nagaganap sa likod ng mga ito [02:27]. Ang tanong ng komite: paano nagkakaroon ng pondo ang mga proyektong hindi dumaan sa regular na pagsusuri ng Kongreso?
Ang papel ni Lacson bilang chairman ay tinitiyak na ang lahat ng panig ay mapapakinggan, ngunit hindi niya itatago ang katotohanan kung mayroon mang anomalya. Inihayag niya na magkakaroon pa ng susunod na hearing upang mas lalong himayin ang mga detalye, mga pangalan, at ang daloy ng pera na diumano’y ninanakaw mula sa kaban ng bayan [03:57].
Panawagan sa Katapatan at Tiwala
Sa gitna ng ganitong kalaking iskandalo, ang tiwala ng mamamayang Pilipino sa gobyerno ang higit na nakataya. Hindi lamang ito usapin ng milyun-milyong piso; ito ay usapin ng integridad ng mga pinuno na pinagkatiwalaan ng bayan. Bilang paalala, binanggit sa ulat ang sulat ni Apostol Pablo sa Titus 2:11-12, na nagtuturo sa atin na talikuran ang masamang pamumuhay at mamuhay nang may katapatan at katuwiran [05:13].
Ang pera at kapangyarihan ay sadyang nakasisilaw, ngunit ang katotohanan ang tanging liwanag na maglalantad sa lahat ng katiwalian. Habang hinihintay ang susunod na hakbang ng Senate Blue Ribbon Committee, ang bawat Pilipino ay inaanyayahang maging mapanuri at manalangin para sa ating bayan. Nawa’y lumabas ang tunay na katotohanan—kung ito man ay isang “whistle-blowing” para sa ikabubuti ng bayan o isang “paninira” na dapat ding mapanagot. Ang kaban ng bayan ay para sa tao, at hindi para sa bulsa ng iilan.
Sa dulo ng lahat ng ingay sa politika, ang tanging mananaig ay ang liwanag na walang itinatago. Abangan ang mga susunod na pasabog dahil ang kwentong ito ay tila simula pa lamang ng mas malaking paglilinis sa ating pamahalaan.